Tuần này mình được hỏi lại một câu quen: "Shop mình nhỏ, nên tự học SEO hay thuê người làm?". Thay vì trả lời theo cảm tính, mình gửi bạn ấy một bảng tự chấm 8 câu, mỗi câu 0 đến 2 điểm. Chép lại đây để ai cần thì làm thử, mất chừng 5 phút.
Cách làm: đọc từng câu, chọn đáp án gần đúng nhất với doanh nghiệp của bạn, cộng điểm ở cuối. Đừng chọn đáp án "muốn có", chọn cái đang có.
1. Có ai trong công ty chịu trách nhiệm SEO không?
a) Không ai (0) b) Có người kiêm nhiệm (1) c) Có người chịu KPI rõ ràng (2)
2. Mỗi tuần đội ngũ dành được bao nhiêu giờ?
a) Dưới 4 giờ (0) b) 4 đến 12 giờ (1) c) Nguồn lực ổn định, đều đặn (2)
3. Hiểu Technical SEO đến đâu?
a) Chưa biết gì (0) b) Biết cơ bản (1) c) Tự audit và kiểm lỗi được (2)
4. Có người viết và duyệt nội dung không?
a) Không (0) b) Có người viết (1) c) Có người hiểu ngành, người viết và người biên tập (2)
5. Đo lường đã chuẩn chưa?
a) Chưa đo được chuyển đổi (0) b) Có Search Console và GA4 (1) c) Đo được lead và chất lượng lead (2)
6. Website phức tạp cỡ nào? (câu chấm ngược)
a) Nhiều template hoặc sắp chuyển nền tảng (0) b) Quy mô vừa (1) c) Nhỏ, đơn giản (2)
7. Có gấp không? (câu chấm ngược)
a) Cần xử lý ngay (0) b) Có 3 đến 6 tháng chuẩn bị (1) c) Học theo nhịp dài được (2)
8. SEO quan trọng với doanh thu đến mức nào? (câu chấm ngược)
a) Kênh sống còn (0) b) Kênh tăng trưởng (1) c) Đang thử nghiệm (2)
Đọc kết quả:
- 0 đến 5 điểm: nên để agency hoặc chuyên gia dẫn dắt, nhưng vẫn phải cử một người nội bộ theo sát.
- 6 đến 11 điểm: làm kiểu kết hợp thường hợp nhất. Nội bộ giữ mục tiêu, dữ liệu, kiến thức ngành; bên ngoài lo phần cần chuyên sâu.
- 12 đến 16 điểm: tự làm hoặc xây đội in-house được, chỉ thuê ngoài từng việc khó như audit kỹ thuật.
Vì sao ba câu cuối chấm ngược? Website càng rối, càng gấp và SEO càng gắn với doanh thu thì cái giá của việc làm sai càng cao, nên càng cần người có kinh nghiệm.
Hai điều mình hay nhắc thêm:
- Điểm cao không có nghĩa là không bao giờ cần thuê. Nhiều người tự làm tốt nhưng vẫn nên thuê một lần audit khi chuyển website hoặc tụt traffic đột ngột.
- Điểm thấp cũng không có nghĩa là "khoán trắng". Đơn vị bên ngoài không tự quyết được sản phẩm nào ưu tiên, câu chữ nào đúng pháp lý hay lead nào là khách thật. Phần đó doanh nghiệp phải giữ.
Google cũng không bảo doanh nghiệp nào cũng phải thuê SEO. Trong tài liệu cho chủ website, họ nói doanh nghiệp nhỏ ở địa phương có thể tự làm nhiều phần, và nếu thuê thì chủ website vẫn nên hiểu kiến thức nền để nhận ra kỹ thuật rủi ro.
Bảng đầy đủ kèm so sánh chi phí theo tổng chi phí sở hữu và các mô hình tự làm, freelancer, agency nằm trong bài Nên tự làm SEO hay thuê? của Mạnh Digital.
Nếu kết quả nghiêng về thuê ngoài, mình có ghi lại 5 câu hỏi nên hỏi trước khi thuê SEO, và một bài giải thích vì sao SEO từng từ khoá rời rạc khó ra doanh thu để bạn biết nên đòi phạm vi công việc thế nào.
Chấm xong, thử so kết quả với cảm giác ban đầu của bạn. Nhiều người nghĩ mình nên tự làm nhưng điểm lại rơi vào nhóm giữa, và ngược lại.